Komentarze do: Konstytucja Królestwa

Autor: Edward I Artur

Edward I Artur — Fri, 05 Dec 2008 18:21:53 +0000

W orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie SK 28/K/03 z powództwa Księstwa Solardii przeciwko Koronie Sąd Królestwa odniósł się do instytucji abstrakcyjnej kontroli konstytucyjności z art. 49 ust. 2 Konstytucji: Treść art. 49 ust. 2 Konstytucji Królestwa ma to znaczenie, iż upoważnia Sąd Królestwa do sprawowania abstrakcyjnej kontroli konstytucyjności – nie odnośnie konkretnej sprawy, lecz jedynie przez porównanie treści przepisów konstytucyjnych i kwestionowanego aktu. Uprawnienie to pozwala innym organom władzy publicznej na wystąpienie do Sądu Królestwa ze stosownym powództwem jeszcze zanim stosowanie aktu w praktyce przyniesie wątpliwości co do jego zgodności z ustawą zasadniczą. W ten sposób Konstytucja Królestwa pozwala na możliwie wczesne określenie, czy dany akt prawny może funkcjonować w obrocie prawnym. Akt niekonstytucyjny nie może być podstawą orzeczenia. Nie można również przyjąć, by kiedykolwiek miał on z prawnego punktu widzenia moc obowiązującą, gdyż wówczas prawnie należałoby uznać, że przez określony czas (od momentu wejścia w życie do czasu urzędowego ogłoszenia wyroku Sądu Królestwa) istniał prawny obowiązek podejmowania określonych zachowań (działania albo zaniechania) niezgodnych z Konstytucją. Akt jest niekonstytucyjny nie dlatego, że tak orzekł Sąd Królestwa, lecz dlatego iż jest niezgodny z treścią ustawy zasadniczej. Orzeczenie Sądu Królestwa ma w tym zakresie jedynie charakter deklaratoryjny – stwierdza jedynie istnienie pewnego stanu prawnego – sprzeczności między Konstytucją a badanym aktem, nie tworzy zaś tego stanu. - W SK 28/K/03 [Solardia v. Korona], uzas. 6.C - BPSK Nr 396

Autor: Edward I Artur

Edward I Artur — Fri, 05 Dec 2008 18:15:37 +0000

W wyroku w sprawie SK 15/K/03 z wniosku Premiera Rządu Królewskiego Sąd Królestwa omówił szeroko art. 44 Konstytucji:
Stanowi on, iż sądy wydają wyroki w imieniu Króla. Zatem sądy są organami, które – przynajmniej w zakresie wymiaru sprawiedliwości – działają korzystając z monarszego autorytetu. Właśnie dlatego Konstytucja Królestwa stosunkowo dokładnie określa relacje między sądownictwem a Koroną tak, by zapewnić temu pierwszemu powszechnie uznaną za niezbędną w nowoczesnych systemach prawnych niezawisłość – bez tych regulacji istniałoby bowiem domniemanie, iż sądy, skoro korzystają z królewskiego autorytetu, podlegają władzy królewskiej w szczególnym stopniu. W obecnej sytuacji taka interpretacja nakazuje przyjąć, iż Sąd Królestwa jest jedynym organem uprawnionym do działania w imieniu Króla. Gwarancjami poszanowania równowagi władz i niewprowadzania rządów Sądu Królestwa, są: (1) zasada praworządności – nakazująca Sądowi orzekanie na podstawie obowiązującego prawa, (2) zasada skargowości – stanowiąca iż Sąd działa wyłącznie na wniosek, oraz (3) zasada sędziowskiej powściągliwości – nakazująca już bezpośrednio sędziom powstrzymanie się od podejmowania działań o charakterze politycznym, jeżeli mogą one być wykonane przez inne organy.
– W SK 15/K/03 [Premier], uzas. 7.D – BPSK Nr 383

Autor: Edward I Artur

Edward I Artur — Fri, 05 Dec 2008 18:08:08 +0000

Orzekając w sprawie 3/II/03 z powództwa Ł. Pietraczuka przeciwko Koronie Sąd Królestwa (1) zdefiniował instytucję wywłaszczenia (art. 20 ust. 2 Konstytucji): ust. 2 powołanego artykułu [art. 20] stwierdza w szczególności, że wywłaszczenie dopuszczalne jest jedynie w interesie publicznym, za pełnym odszkodowaniem i na podstawie orzeczenia sądu. Przepis ten dotyczy zatem sytuacji w której mamy doczynienia z legalnym władaniem jakimś dobrem, którego charakter jest tego rodzaju, iż jego przejęcie na własność publiczną (tj. Skarbu Królestwa, Prowincji lub innego podmiotu, któremu przepisy szczególne powierzają przynajmniej zarząd mieniem publicznym) leży w interesie ogółu. Chodzi zatem tutaj o takie dobro, które ma niepowtarzalny charakter. oraz (2) dokonał sprecyzowania zakresu przedmiotowego instytucji wywłaszczenia: wywłaszczenie o którym mowa w art. 20 ust. 2 Konstytucji Królestwa nie dotyczy środków pieniężnych, bo te nie są niepowtarzalne - dla pokrycia kosztów realizacji określonego celu potrzebna jest określona ilość pieniądza, a nie pieniądz pochodzący z konkretnego rachunku bankowego. O niemożności wywłaszczenia z pieniędzy na podstawie powołanego przepisu przesądza również druga przesłanka dopuszczalności wywłaszczenia - konieczność pełnego odszkodowania. (...) Jest więc oczywiste, że instytucja pozbawienia własności określona w art. 20 ust. 2 Konstytucji Królestwa nie ma zastosowania do środków pieniężnych. - W SK 3/II/03 [Pietraczuk v. Korona], uzas. 4.B - BPSK Nr 369

Autor: Edward I Artur

Edward I Artur — Fri, 05 Dec 2008 17:58:32 +0000

W uzasadnieniu orzeczenia kończącego sprawę konstytucyjną SK 2005/13/K z powództwa Namiestnika Koronnego Surmali przeciwko Surmali Sąd Królestwa zdefiniował konstrukcję "udziału organu kolegialnego" z art. 14. ust. 4 Konstytucji: Słusznie zauważa się, iż organem nie jest dowolna, niesformalizowana grupa doradców, choćby indywidualnie zajmowali oni stanowiska związane ze sprawowaniem władztwa publicznego, lecz grupa osób wyposażona przez obowiązujące prawo w pewien funkcjonalny zespół praw i obowiązków, łącznie stanowiących kompetencji danego organu władzy publicznej. Nie jest również działaniem danego organu działanie choćby wszystkich jego członków, jeżeli nie przyjmuje ono prawem ustalonej lub zwyczajowo przyjętej formy. Zgodna i podpisana przez wszystkich posłów wiadomość przesłana na listę dyskusyjną nie jest działaniem Izby Poselskiej. Tym jest jedynie uchwała tej Izby, podjęta w sposób określony jej regulaminem. Należy w tym miejscu zaznaczyć, że nawet bez jakichkolwiek szczególnych uregulowań, zwyczajowo przyjętą formą działania organu kolegialnego jest uchwała. - SK 2005/13/K [Nk Sur v. Surmala], uzas. pkt 7.B - BPSK Nr 427

Autor: Edward I Artur

Edward I Artur — Sun, 30 Nov 2008 23:23:51 +0000

W uzasadnieniu wyroku w sprawie konstytucyjnej SK 28/K/03 z powództwa Księstwa Solardii przeciwko Koronie Sąd Królestwa zinterpretował zasadę równouprawnienia prowincji jako podmiotów federacji wynikającą wprost z art. 8 ust. 2 Konstytucji: Art. 8 ust. 2 Konstytucji Królestwa jednoznacznie stwierdza, iż wszystkie Prowincje są równouprawnionymi podmiotami Federacji. Oznacza to iż obowiązuje bezwzględny zakaz wydawania przepisów, które w sposób nieuzasadniony inaczej traktowałyby poszczególne Prowincje. To postanowienie ma jednak również szerszy efekt, albowiem statuuje ono również zakaz takiego wykonywania istniejących praw, które stanowiłoby faktyczne dyskryminowanie niektórych podmiotów. (...) równouprawnienie nie oznacza konieczności traktowania podmiotów w sposób identyczny. Równouprawnienie oznacza bowiem, że podmioty mające w podobnym stopniu cechę istotną ze względu na przedmiot regulacji, będą traktowane podobnie. - W SK 28/K/03 [Solardia v. Korona], uzas. pkt 6.F - BPSK Nr 396